De Solidaire frietjestoer

risovlb.be

De hele maand juli kan je in Leuven solidaire frietjes eten. De frietjes zijn afkomstig van aardappeloverschotten. Met de actie steken we boeren, grootwarenhuizen, de veiling en alle (kwetsbare) gezinnen een hart onder de riem. Wij spraken met Xenia van Samenlevingsopbouw over de actie.

Dag Xenia, je organiseert deze zomer een leuke actie. Vertel eens…

“Klopt! Het idee is vorig jaar ontstaan. De coronacrisis zette onze wereld op zijn kop. In eerste instantie ging men volop in hamstermodus en plunderden we de supermarkten leeg. Het zorgde ervoor dat kwetsbare gezinnen die rekenen op voedselbedeling minder gemakkelijk aan betaalbaar of gratis eten konden geraken. Tegelijkertijd waren er heel wat bedrijven die bleven zitten met hun producten, waaronder de aardappelboeren. Ik wilde een actie opzetten die de kwetsbaarheid van ons voedselsysteem onder de aandacht bracht en wilde een hart onder de riem steken bij iedereen die geraakt werd door de crisis: de boer, de bedrijven (uit de sociale economie) én (kwetsbare) gezinnen. Daarom organiseren we vanuit Samenlevingsopbouw Vlaams-Brabant, samen met stad Leuven, de Leuvense buurtwerkingen, Buurtwerk ‘t Lampeke vzw, De Ruimtevaart, Arktos en de Sociale Kruidenier aan Hal 5, dit jaar de tweede editie van de solidaire frietjestoer. Van 12 tot 24 juli verkopen we frietjes van aardappeloverschotten aan vrije bijdrage aan één van de Leuvense buurtwerkingen of aan Hal 5.”  

Super interessant! Hoe kwam je op het idee?

“Over heel België dreigde er vorige zomer 750 000 ton aardappelen verloren te gaan, dat was mijn aangrijpingspunt. De hoeveelheid verbaasde en verbouwereerde me. Ik kon me er zelfs geen voorstelling van maken.  

Dus kocht ik 1 ton aardappelen op bij een boer die 300 ton op overschot had. Daarna ging ik op zoek naar bedrijven uit de sociale economie die ook leden onder de crisis, huurde een frietkraam in en toerde twee weken rond in Leuven. Zo creëerde ik niet enkel een fijn moment maar ook werk voor mensen en organisaties die het goed konden gebruiken. De buurtwerkingen in Leuven waren heel enthousiast over het initiatief, en zo koppelden we de frietjestoer aan hun werking. Het concept: voor elke portie friet een vrije bijdrage. Op die manier betaalt de ene wat meer en de andere wat minder en heeft iedereen een gezellig moment.”

Waarom is het zo belangrijk dat dergelijke initiatieven worden opgezet?

“In moeilijke tijden is dat exact wat een mens nodig heeft. Er zijn voor elkaar. Tonen dat je er als mens niet alleen voor staat. Ik hoopte dat ik met deze actie anderen (even) een fijn moment kon bezorgen.

Naast de solidaire kant van dit verhaal, droom ik ervan dat onze actie de opening creëert om in gesprek te gaan. De pandemie zet een aantal veranderingen in gang die iedereen raakt. En meestal zijn kwetsbare gezinnen ‘de kinderen van de rekening’ bij dergelijke ingrijpende veranderingen. We moeten durven nadenken over welke plaats en impact voeding heeft in onze samenleving.”

Je werkt uitsluitend met aardappelen die als overschot op de markt komen. Waarom is dat zo belangrijk?

“De keuze van de aardappel is in eerste instantie toevallig doordat die vorig jaar zo in de kijker stond. Voor mij was het vooral een manier om aan te haken op de problematiek van voedseloverschotten, in combinatie met het stijgend aantal mensen dat aanklopt bij de voedselbanken. Bovendien is de aardappel ook een heel dankbaar product. Wie houdt er nu niet van een lekker frietje?”

Hoe zie jij de toekomst? Covid heeft grote verstoringen teweeggebracht in de voedselketen. Eens de Covid crisis voorbij is, is dan ook het probleem van de overschotten opgelost?

“Voedseloverschotten zijn een continue uitdaging. Deze pandemie heeft vooral een aantal kwetsbaarheden naar boven gebracht.  Het succes van wereldwijd je product te transporteren maakt je als land ook gevoelig voor eventuele fluctuaties hierin. Voeding is meer dan ooit een ‘economisch goed’ geworden. Dat maakt debatten over de milieu-impact rond voeding of ‘het recht op betaalbaar en gezond eten’ extra complex. En dat zijn net de gesprekken die gevoerd moeten worden.

Door de coronacrisis stegen de voedselprijzen. Daarnaast zagen we meer mensen aankloppen bij de voedselbanken en andere voedselinitiatieven. De toegankelijkheid van duurzaam, gezond en betaalbaar eten is een recht, maar verre van evident voor veel mensen. Het staat enorm onder druk. We produceren in principe wereldwijd voldoende voedsel om iedereen te voeden, maar de realiteit is anders: honger is vooral een probleem van armoede. Nochtans is voeding een effectief ‘vehicle’ om de druk op de gezondheidszorg te verlagen én armoede te bestrijden.”

De frietjestoer is uitgegroeid tot een gezamenlijk initiatief. Wie zet er nog meer zijn schouders onder de toer?

“We werken met een heleboel mensen en organisaties samen! Ik doe deze actie vanuit Samenlevingsopbouw Riso Vlaams-Brabant. Daarnaast ondersteunt Stad Leuven, vanuit de voedselstrategie Leuven Verbindt, door de huur van het frietjeskraam op zich te nemen. Zo komt er budget vrij om iedereen te betalen en met de overige opbrengsten steun je ‘Robin Food’, een bedrijfje dat overschotten omtovert tot een lekker en gezond product.  Met de marge op deze producten zet Robin Food projecten op die kwetsbare kinderen en jongeren mee laten genieten van gezonde voeding.

Om elke dag een frietje te kunnen aanbieden werken we samen met een hele boel vrijwilligers, waaronder de mensen van ‘t Collectief (een activiteiten en ontmoetingscentrum van de zorgroep Sint-Kamillus in Bierbeek). Op onze nationale feestdag worden de frietjes gesneden door het startend bedrijfje ‘Dolicious’. Om alle frietjes gebakken te krijgen helpt KWB Eensgezind, een Vlaamse socio-culturele vereniging die zorgen voor sport en ontspanning, een leefbare buurt en ontmoetingskansen.

En ten slotte werken we ook samen met de Sociale kruidenier en de buurtwerkingen. Zij bieden een locatie aan en op de dag zelf leiden ze alles mee in goede banen.”

Wat een prachtig initiatief. Hoe kunnen mensen mee doen of bijdragen?

“Kom smullen van een frietje op één van de locaties!”

Dank je wel Xenia en veel succes deze zomer! 

  

Frietjestoer locaties

Voor een vrije bijdrage kan je op volgende plaatsen een friet met saus kopen:

  • Ma 12/07 | Ruimtevaart (Sluis Park Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Di 13/07 | Hoogland (Hoogland 69, 3000 Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Woe 14/07 | Sociale Kruidenier/Hal 5 (Locomotievenstraat, 3010 Kessel-Lo) - vanaf 12u00 tot 19u30
  • Do 15/07 | Mannenstraat (Groefstraat 2, 3000 Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Vrij 16/07 | Sint-Maartensdal (Rijdende Artillerielaan 6, 3000 Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Ma 19/07 | De Meander (Redingenstraat 6, 3000 Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Di 20/07 | Buurtwerk ‘t Lampeke (Bruulpark Leuven) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Woe 21/07 | Arktos/Hal 5 (Locomotievenstraat, 3010 Kessel-Lo) - vanaf 12u00 tot 19u30
  • Do 22/07 | Wilsele-Dorp (Schorenshof 13, 3012 Wilsele) - vanaf 16u30 tot 19u30
  • Vrij 23/07 | Casablanca (Lolanden 16, 3010 Kessel-Lo) - vanaf 16u30 tot 19u30

Meer info via www.risovlb.be/friettoer

Contact: Xenia Langen | 0493/89.08.73 | xenia.langen@samenlevingsopbouw.be

Gepubliceerd

Misschien ben je ook geïnteresseerd in